Η γυναικεία επιχειρηματικότητα στην Ε.Ε. | Χρηματοδοτήσεις

[1] Το θέμα της συνεδρίασης της 19/04 της Επιτροπής Δικαιωμάτων Γυναικών και Ισότητας Φύλων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (FEMM) αφορούσε κυρίως στο πως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα δώσει μεγαλύτερη υποστήριξη στις γυναίκες επιχειρηματίες, στο πλαίσιο του χρηματοδοτικού προγράμματος 2021-2027.

Τις εισηγήσεις είχαν αναλάβει να κάνουν ειδικευμένα στελέχη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μη κυβερνητικών οργανισμών που εξειδικεύονται στην αξιοποίηση ευρωπαϊκών Οικονομικών προγραμμάτων.

Τοποθετήσεις

Εισηγήτρια 1: Σίβα Ντουστάρ: (Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, συμβουλευτικό τμήμα καινοτόμες επενδύσεις | χρηματοδότηση γυναικών επιχειρηματιών): Αυτό που κάνουμε είναι να υποστηρίζουμε επιχειρηματίες που αναζητούν χρηματοδότηση, ενώ αναλαμβάνουμε και αξιολογήσεις επενδυτικών σχεδίων. Η «δεξαμενή γυναικών» που έχουν τη δυνατότητα να πάρουν χρηματοδοτήσεις είναι περιορισμένη. Η περίοδος covid δεν βοήθησε για να αρθούν τα προβλήματα, αλλά να επιδεινωθούν.



Όμως βοήθησε από την άλλη η περίοδος αυτή για να υπάρξει αύξηση της ευαισθητοποίησης για το ζήτημα που εξετάζουμε, δηλαδή την ανάγκη για μεγαλύτερη υποστήριξη της γυναικείας επιχειρηματικότητας και στον τομέα της προσφοράς και στον τομέα της ζήτησης. Δηλαδή, να υποστηριχθούν γυναίκες για να έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν περισσότερα σχέδια, αλλά να υπάρξουν και περισσότερα προγράμματα και κονδύλια για να τους διατεθούν, καθώς και προϋποθέσεις ώστε το «επενδυτικό οικοσύστημα» να είναι περισσότερο ευεπίφορο για να δίνονται ευκαιρίες στις γυναίκες. Συνεργαζόμαστε και με τον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα για να υπάρχει περισσότερη ευαισθητοποίηση για το θέμα της γυναικείας επιχειρηματικότητας.
Ήδη, σε διάφορα σημεία της Ευρώπης υπάρχουν hot spot που κάνουν σημαντικά πράγματα, αλλά δεν είναι ευρέως διαδεδομένη η διάθεση κονδυλίων στον ευρωπαϊκό χώρο, πέρα από αυτά τα επιλεγμένα και λίγα σημεία.



Εισηγήτρια 2: Γουοζνταϊρ Αγκνιέσκα (Ευρωπαϊκή Επιτροπή/Επικεφαλής χρηματοδοτήσεων για την εσωτερική αγορά στην βιομηχανία και την επιχειρηματικότητα | «Invest in you»): Η Επιτροπή της Ε.Ε. προκρίνει την τακτική δημιουργίας προγραμμάτων για γυναίκες με μικρές και γρήγορες χρηματοδοτήσεις. Συνεχίζουμε να πιστεύουμε ότι και τώρα χρειάζεται το ίδιο. (σ.σ.: η ομιλήτρια εκπροσωπεί και εδώ εννοεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπό την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και όχι την Επιτροπή FEMM της συνεδρίασης).

Πάνω από 91% του ευρωπαϊκού κεφαλαίου που πήγε σε χρηματοδοτήσεις μέχρι πέρυσι πήγε σε εταιρείες που δεν είχαν ούτε μία γυναίκα επικεφαλής. Μόνο το 2-3% πήγε σε γυναίκες. Τώρα με την πανδημία οι επιχειρήσεις που έχουν γυναίκες επικεφαλής κινδυνεύουν 7% περισσότερο να κλείσουν, απ΄ό,τι εκείνες που έχουν επικεφαλής άνδρες.

Επίσης, οι φορείς στην Ευρώπη που εγκρίνουν και δίνουν χρηματοδοτήσεις κυριαρχούνται από άνδρες οι οποίοι δίνουν χρηματοδοτήσεις με μεγάλη διαφορά σε επιχειρήσεις που στο τιμόνι τους έχουν άνδρες. Αυτό συμβαίνει την ίδια στιγμή που υπάρχουν στοιχεία που μας δείχνουν ότι οι γυναίκες σχεδιάζουν περισσότερο καινοτόμα πλάνα τα οποία έχουν μεγαλύτερο επιχειρηματικό βάθος, απ’ό,τι οι άνδρες.
Από την πλευρά της Επιτροπής δημιουργούμε πολιτικές για να δώσουμε κίνητρα σε φορείς χρηματοδοτήσεων, ώστε να δίνονται περισσότερες ευκαιρίες χρηματοδότησης σε γυναίκες. Δίνουμε έμφαση ώστε στις νεοφυείς, γυναικείες επιχειρήσεις να δίνονται γρήγορες χρηματοδοτήσεις.

Εισηγήτρια 3: Γιάρα Πασκουάλ (Διευθύνουσα σύμβουλος της Collabwith, και ιδρύτρια γενική διευθύντρια της οργάνωσης «Wominvest Observatory» | πρόγραμμα «Next Generation EU»): Μόνο το 0,5% των εταιρειών έχουν γυναίκες στα Δ.Σ. Έχουμε έλλειψη γυναικών επιχειρηματιών διότι δεν έχουν πρόσβαση σε κεφάλαιο. Το χρηματοπιστωτικό οικολογικό σύστημα δεν αποδέχεται ακόμη τον τρόπο σύλληψης της έννοιας της επένδυσης από τις νέες επιχειρηματίες. Πρέπει να υπάρξουν μελέτες για το πώς πηγαίνουν τα ευρωπαϊκά προγράμματα που αφορούν σε γυναίκες, ώστε να μπορούμε να τα κάνουμε ευκολότερα στην πρόσβαση και να κάνουμε διορθώσεις. Πρέπει να βοηθήσουμε την κουλτούρα επιχειρηματικότητας στις γυναίκες και ειδικά για τις νέες τεχνολογίες, ενώ πρέπει να εκπαιδευτεί και η κοινωνία, ώστε να αποδέχεται ότι οι γυναίκες είναι εξίσου καλές επιχειρηματίες. Πρέπει να χρηματοδοτήσουμε προγράμματα για κίνητρα για εταιρείες που έχουν μεικτά Δ.Σ. καθώς και να χρηματοδοτήσουμε δανειοδοτήσεις για την κάλυψη προβλημάτων που δημιουργήθηκαν με τον covid (χρέη κλπ).

Εισηγήτρια 4: Κλέρ Μουνκ (Διευθύνουσα Σύμβουλος «BeAngels» και συνδιευθύνουσα της οργάνωσης επενδυτών «ScaleFund», Βέλγιο): Ο φορέας μας ασχολείται με ιδιωτικές εταιρείες που το 10% των πόρων τους τον διαθέτουν σε γυναικεία σχέδια επιχειρηματικότητας. Η ιδιαιτερότητα είναι ότι παρεμβαίνουμε επενδυτικά πρώιμα στις ιδέες, τότε που δεν υπάρχουν εγγυήσεις από ταμεία για να δώσουν χρήματα για την εκκίνηση δραστηριότητας σε νεοφυείς εταιρείες γυναικών. Το 25% των εταιρειών που μετέχουν στους επενδυτές Angel’s είναι πλέον γυναίκες αποκλειστικά ή γυναίκες που μετέχουν ισότιμα σε εταιρείες με άνδρες. Και για να γίνουν οι γυναικείες επιχειρήσεις που επενδύουν σε γυναίκες, χρειάστηκε αγώνας για να τις προσελκύσουμε και να τις ενημερώσουμε. Χρειάζεται επιπλέον δικτύωση και διευκολύνσεις (φορολογικές κλπ).


Οι τοποθετήσεις των πολιτικών ομάδων
του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου



EPP | Λαϊκό Κόμμα (Περνίλε Βάις, Δανία): Πρέπει να ευαισθητοποιήσουμε άμεσα νέες γυναίκες για να ενεργοποιηθούν στην επιχειρηματικότητα. Γι’ αυτό και θέλω να ρωτήσω την εκπρόσωπο της Επιτροπής πότε θα δρομολογήσει νέα προγράμματα για νέες γυναίκες;

S&D | Σοσιαλδημοκράτες
 (Μαρία Νόιχλ, Γερμανία): Οι γυναίκες δεν έχουν πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές. Η Επιτροπή πρέπει να μας απαντήσει, πώς θα αποκτήσουν αυτήν την πρόσβαση οι γυναίκες επιχειρηματίες.
Renew | Φιλελεύθεροι Δημοκράτες (Σαμίρα Ραφαέλα, Ολλανδία): Υπάρχει χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών που δεν επιτρέπει την πρόσβαση των γυναικών στο σύστημα κεφαλαίων. Θέλω να ακούσω πρακτικές από τις εισηγήτριες, ώστε να υποσκελιστούν τα εμπόδια για τις γυναίκες.

ID | Συντηρητικοί Δημοκράτες (Ανίκ Μπρούνα, Γαλλία): Δεν θέλουμε ποσοστώσεις και θετικές διακρίσεις υπέρ των γυναικών. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι μοντέλα εκπαίδευσης για να υπερσκελιστεί το έμφυλο χάσμα.

Verts/ALE | Πράσινοι: (Κουίνκε Άλις, Σουηδία): Τι προβλέπεται για τη δεύτερη φάση του Σχεδίου Ανάκαμψης για το γυναικείο φύλο; Τι μπορούμε να κάνουμε για να ενθαρρύνουμε την επιλογή της αυτοαπασχόλησης για τις γυναίκες; Ποιο είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο για να προωθηθεί η κουλτούρα της γυναικείας επιχειρηματικότητας;  
ECRΣυντηρητικοί (Μαργαρίτα ντε λα Πίζα – Κάριον, Ισπανία): Πρέπει να εστιάσουμε στην εκπαιδευτική δυνατότητα της οικογένειας ώστε να προάγεται η επιχειρηματικότητα. Πρέπει να προωθήσουμε την θηλυκότητα και τη μητρότητα για να προωθήσουμε και την επιχειρηματικότητα.

Δευτερολογίες  

Τράπεζα Επενδύσεων: Η μέριμνα μας είναι να κλείσουμε το έμφυλο χάσμα στα χρόνια που έρχονται με εξειδικευμένα επενδυτικά προγράμματα.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή: To «Invest in You» είναι ένα πρόγραμμα το οποίο θέλουμε να το αφιερώσουμε στη γυναικεία επιχειρηματικότητα. Ένα μέρος του κεφαλαίου θα πάει αποκλειστικά σε εταιρείες που τις έχουν γυναίκες. Το δεύτερο είναι να εκπαιδεύσουμε τις γυναίκες στην επιχειρηματικότητα. Επίσης, παρακολουθούμε τη νομοθεσία σε κράτη – μέλη για να υποστηρίξουμε τη βελτίωση των δυνατοτήτων για τις γυναίκες. Παρακολουθούμε και το Ταμείο Ανάκαμψης ώστε να κάνουμε και από εκεί ό,τι καλύτερο μπούμε. Τα κράτη – μέλη δεν υποχρεούνται δυστυχώς να καταθέσουν σχέδια ανάκαμψης με έμφυλες προϋποθέσεις. Ωστόσο, κανείς δεν τα εμποδίζει να το κάνουν και εμείς θα το υποστηρίζαμε αυτό.  

Οργάνωση «Wominvest Observatory»: Πρέπει να έχουμε σωστά στατιστικά για την κατάσταση που υπάρχει στο θέμα. Επικρατεί ψευδο-ισότητα και όχι πραγματική ισότητα. Πρέπει αν αναθεωρηθεί το σύνολο του επενδυτικού οικοσυστήματος. Οι περισσότεροι άνδρες ακόμη προσπαθούν να κλείσουν στο σπίτι τις γυναίκες ή έστω να τις περιορίσουν στο σπίτι για να δουλεύουν τα σχέδια τους μόνο εξ αποστάσεως. Αυτό πρέπει επιτέλους να αλλάξει. Είναι σεξισμός. Πρέπει να αλλάξει η επικοινωνία στο θέμα της γυναικείας επιχειρηματικότητας και να αλλάξουν την οπτική τους και οι μεγάλες εταιρείες επενδύσεων.

Οργάνωση «ScaleFund»: Πρέπει να μάθουν οι γυναίκες πώς να βρίσκουν τις εταιρείες και τους οργανισμούς που έχουν τα κεφάλαια. Πρέπει να αλλάξουμε τη νοοτροπία στα Δ.Σ. των εταιρειών επισημαίνοντας ότι η ποικιλομορφία συμφέρει. Πρέπει να γίνει εύκολη η επένδυση και να αποστιγματιστεί η αποτυχία.

Επόμενα βήματα

Το ζήτημα θα απασχολήσει ξανά την Επιτροπή FEMM στην κατεύθυνση, με βάση τις εισηγήσεις, να καταλήξουν οι ευρωβουλευτές σε μία τελική έκθεση με προτάσεις προς την Επιτροπή της Ε.Ε. και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.




Έκθεση/Απολογισμός μετά από ένα χρόνο πολιτικών
για την Ισότητα από τη νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή

[2] Με βάση την ετήσια έκθεση/απολογισμό για την Έμφυλη Ισότητα στην Ε.Ε. που γίνεται για πρώτη φορά, πραγματοποιήθηκε μία σύντομη παρουσίαση για το τι έχει κάνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέχρι σήμερα, εδώ και ένα χρόνο. Ως εκπρόσωπος μίλησε ηΙρέν Μούτσοβα (Γραφείο Ισότητας Ευρωπαϊκής Επιτροπής) η οποία ανέφερε: 
– Καταρτίστηκε Στρατηγική για τα θύματα βίας και την προστασία.
– Δημιουργήθηκε σχέδιο δράσεων για την αντιμετώπιση της online βίας κατά των γυναικών .
– Θα έχουμε νομοθέτηση για την έμφυλη βία και την προστασία στον συζυγικό και συντροφικό βίο τον Μάιο.
– Βρίσκεται σε εξέλιξη πανευρωπαϊκή εκστρατεία για την καταπολέμηση των έμφυλων στερεοτύπων.
– Προωθείται Οδηγία (ευρωπαϊκή νομοθεσία) για την έμφυλη διαφάνεια στην αγορά εργασίας και την ίση αμοιβή. Το ίδιο για την εξισορρόπηση επαγγελματικού και οικογενειακού βίου.
– Προωθείται η ανάληψη πρωτοβουλιών για την εξισορρόπηση γυναικών στα Δ.Σ. εταιρειών και βρίσκονται σε επεξεργασία μέτρα για τις γυναίκες ενόψει των πολιτικών εκλογών του 2024.  

Κριτική

Εισηγήτρια FEMM (για το θέμα) | LEFT/GUE | Ευρωπαϊκή Αριστερά (Σάντρα Περέιρα, Πορτογαλία): Η πανδημία πήγε πίσω την πολιτική. Οι γυναίκες έχουν υποστεί συνέπειες στον τομέα της εργασίας. Επίσης, αυξάνεται η αδήλωτη εργασία με χαμηλούς μισθούς. Έχουμε αποκλείσεις αμοιβών 15% λιγότερα για τις γυναίκες απ’ ό,τι οι άνδρες. Στις νομοθεσίες προβλέπεται η ισότητα για την επιχειρηματικότητα, αλλά στην πράξη δεν υπάρχει. Η έκθεση της Επιτροπής FEMM που έχω καταθέσει για το θέμα, μετά από επεξεργασία και συνεργασίες που είχαμε προτείνει τρόπους αντιμετώπισης των προβλημάτων και δράσεων για να ενισχυθούν οι χρηματοδοτήσεις τα προσεχή χρόνια. Η ενδοοικογενειακή βία επίσης αυξήθηκε και κινδυνεύουν περισσότερο και τα παιδία.

EPP | Λαϊκό Κόμμα  (Άσρα Μαλντεκίνε, Λιθουανία): Στην ανατολική Ευρώπη με την πανδημία όλα έχουν πάει χειρότερα για τις γυναίκες, παρά του ότι στην επιφάνεια τα πράγματα φαίνονται καλύτερα, όπως ότι έχουμε νέα κυβέρνηση με 6 γυναίκες υπουργούς. Όμως οι γυναικοκτονίες έχουν αυξηθεί, η βία έχει αυξηθεί, προωθείται η στείρωση γυναικών με αναπηρία και η απαγόρευση των αμβλώσεων, ενώ συνεχίζει η χώρα μου να μην εγκρίνει την Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Η καθολική εκκλησία προωθεί ακραίες θέσεις. Πρέπει να ξεκαθαρίσουμε, ως Ε.Ε. τέτοιες καταστάσεις.

S&| Σοσιαλδημοκράτες  (Έλεν Φριτζόν, Σουηδία): Πρέπει να υπογραφεί απ’ όλες τις χώρες η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, παρά του ότι βλέπουμε χώρες να αποχωρούν από αυτήν. Πρέπει να διασφαλίζουμε όσα έχουν γίνει μέχρι σήμερα για να μπορούν να προχωρήσουν και άλλα θέματα. Κάποια κράτη βελτιώνονται, αλλά σε κάποια κράτη η κατάσταση πηγαίνει πολύ πίσω. Η έκθεση απολογισμού είναι κρίσιμη, αλλά θα πρέπει να την αξιοποιήσουμε για να βελτιώσουμε τις κατακτήσεις μας.

Renew | Φιλελεύθεροι Δημοκράτες  (Κάρεν Μελχιόρ, Δανία): Η πανδημία έχει παραμερίσει την εξέλιξη που είχαν κάποια θέματα. Πρέπει να εργαστούμε πιο εντατικά για να επανακτήσουμε την κατάσταση επιτευγμάτων που είχαμε κατοχυρώσει. Και στην Δανία η έμφυλη ισότητα οπισθοχωρεί. Και στον τομέα της εργασίας συμβαίνει ακριβώς το ίδιο. Οι θέσεις εργασίας που χάθηκαν λόγω πανδημίας, χάθηκαν κυρίως για τις γυναίκες.

Verts/ALE | Πράσινοι: (Κουαντελίν Ντελμπός, Γαλλία): Για μία ακόμη φορά στην εργασία και την ημιαπασχόληση μετά το τέλος της πανδημίας νομίζω ότι και πάλι, κατά συντριπτική πλειοψηφία, το σύστημα θα υποστηρίξει τους άνδρες. Η Επιτροπή έχει αναλάβει δεσμεύσεις, αλλά δεν έχουμε ακόμη πράξεις.




Γυναικεία αναπηρία

[3] Στην ίδια συνεδρίαση έγινε μία πρώτη συζήτηση για τη γυναικεία αναπηρία. Ενημερώθηκαν τα μέλη της συνεδρίασης ότι υπάρχει πλέον σχέδιο δράσης 2021 – 2030 από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για δράσεις που αφορούν σ’ αυτές τις γυναίκες, καθώς και ότι η Επιτροπή FEMM έχει στη διάθεση των μελών της μία γνωμοδότηση που το επόμενο διάστημα πρέπει να τύχει επεξεργασίας για να γίνει τελική έκθεση, ώστε να υποβληθεί ως προς εφαρμογή πολιτική στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Από τη διαλογική συζήτηση προέκυψε πως και για την υποστήριξη των αναπήρων γυναικών θα πρέπει να υπογραφεί από τα κράτη – μέλη που απομένουν η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, αλλά κυρίως, να εφαρμοστεί με πολιτικές σε όλα τα κράτη της Ε.Ε.

Το θέμα θα ξανασυζητηθεί σε επόμενη συνεδρίαση, αφότου οι ευρωομάδες βουλευτών καταθέσουν τις τροπολογίες τους επί της γνωμοδότησης.